Zo hee, wat een reacties.
Tja en hoe brengen we dat nu terug naar iets makkelijks te begrijpen.
Laten we eerst bij het begin beginnen.
1. We hebben het over een camperbus, dus een camper met al dan niet verzinkte stalen wanden. Zoals een gewone auto.
2. Dit soort bussen zijn onderin de wanden uitgerust met ontwateringsgaten, zodat eventueel condenswater van de wanden de bus kan verlaten.
3. We hebben het dus niet over niet-bus fabriekscampers, waarvan de wanden uit sandwichpanelen bestaan. Deze panelen hebben als isolatie een schuimsoort. We hebben het ook niet over vergelijkbare niet een bus zijnde zelfbouwcampers.
4. Een bus is per definitie een beroerd ding om goed te isoleren. Zie daarvoor mijn blog:
https://mickelmoen.blogspot.com/p/isola ... latie.html
5. Het isoleren van een bus is niet te vergelijken met het isoleren van een woning. Zaken als lambda waarden zijn gezien het te isoleren oppervlak niet interessant.
5. Mijn overpeinzingen zijn geheel de mijne. Je mag het er mee eens zijn of niet mee eens. Als je het er niet mee eens bent dan hoor ik graag de argumenten waarom.
laten we beginnen met een paar eenvoudige natuurkundige principes.
Het gaat hier voornamelijk om temperatuur, vochtigheid, agregatietoestand (In dit geval van water: gasvormig of vloeibaar), overdruk en onderdruk. En dat allemaal betreffende de lucht in de camper.
A. Lucht welke verwarmt wordt zet uit en koel je de lucht af, dan krimpt deze.
B. Warme lucht kan meer water bevatten dan koude lucht.
C. Droge lucht kan meer water opnemen dan vochtige lucht.
D. Koelt warme vochtige lucht af, dan kan deze minder water bevatten en krijg je een overgang van gasvorming naar vloeibaar:condens. bennieh heeft hierboven daar al aan gerefereerd met mooie berekeningen.
Tot zover simpel.
Waar hebben we mee te maken? Buiten dat er vocht in de camper komt van buiten, brengen we zelf heel veel vocht in de camper, door wat we uitademen, natte kleding, koken, bedenk maar. Te veel vocht is niet prettig, bovendien willen we verversing van lucht i.v.m het zuurstofgehalte. Dit vraagt om ventilatie.
Waar het in dit draadje echter om gaat is ventilatie in relatie met de isolatie.
Vochtige lucht condenseert dus tegen een koude wand. Nu kunnen we die wand nog zo goed dichtplakken, er blijven altijd plekken waar niet geïsoleerd is of omdat we er niet bij kunnen, zoals onder in de wand, of om dat we niet nauwkeurig genoeg gewerkt hebben. Bijvoorbeeld omdat het isolatiemateriaal niet goed aansluit, of plaatselijk loslaat. Vocht trekt zich niets aan van onze goede bedoelingen. Nu hebben we het geluk, dat moderne bussen verzinkt zijn, dus zo'n vaart zal het niet lopen. Hoewel bij beschadiging van de coating of op plekken met metaalslijpsel blijft de kans op roest aanwezig. Wat het laatste betreft, is het een aanrader om met name onder in de wanden "Holle ruimte wax' te spuiten. Hier al eerder genoemd. Dat kapselt het slijpsel in.
Nu is in tegenstelling tot een huis de buitenwand niet dampopen, deze is immers van staal. Vocht kan dus niet door de buitenwand naar buiten. We zullen er dus voor moeten zorgen, dat er op een of andere manier in de wanden geventileerd wordt, zodat een teveel aan vocht weer kan verdwijnen.
Nu is vocht in gasvorm makkelijker te ventileren dan in vloeibare vorm, maar daarover later meer.
Heel het verhaal over al die ventilatoren is in deze niet zo interessant, zolang het blijft bij de binnenlucht in beweging brengen. Nu is er wel enigszins een drogend effect aan bewegende lucht, maar zolang het vocht niet naar buiten gaat, heb je er niet zoveel aan.
We kunnen op twee manieren ventileren: natuurlijk en mechanisch.
Wat hier cruciaal is, zijn onderdruk en overdruk.
Zou de bus geheel luchtdicht zijn en pompen we er met een luchtpomp lucht in, zal de bus uiteindelijk exploderen. Overdruk. De druk van de lucht binnen is groter dan de luchtdruk daarbuiten. Zuigen we er met een luchtpomp lucht uit, dan zul je het tegenovergestelde zien. Onderdruk. De luchtdruk erbinnen is geringer en de luchtdruk daarbuiten zal de bus in elkaar duwen. Mooi voorbeeld daarvan is vacuümverpakte artikelen.
Als de bus stil staat en de zon schijnt erop, dan verwarmt de lucht en deze zet uit. De lucht zal door kieren ontwateringsgaten e.d. ontsnappen. Nu zul je zeggen, dat houdt een keer op, als er tegelijk geen lucht inkomt. Dat klopt . Andere factoren zorgen er namelijk voor, dat er ook weer lucht instroomt. Temperatuurverschillen en (rij)wind zorgen ook voor toestroom van lucht. Wij ervaren dat als tocht.
Zolang nu die uitstromende warme lucht meer vocht bevat als de koudere instromende lucht krijgt je dus vermindering van vocht in de bus. Richten we ons op de geïsoleerde wand, dan zal een zonnetje op de buitenwand voor overdruk in de wand zorgen en droging van de wand.
Ook onderdruk aan de buitenkant, kan voor ventilatie zorgen. Iedereen kent wel het fenomeen, dat bij harde wind je de adem ontnomen wordt. de wind staat dan in zo'n hoek in relatie met en de vorm van het voorwerp, dat op die plaats lucht min of meer weggenomen wordt. Er ontstaat op die plaats onderdruk, waardoor in dit voorbeeld, het moeilijker wordt om in te ademen. Dit is hetzelfde principe, waarom een vliegtuig vliegt. Onderdruk boven de vleugels zorgt voor lift.
Zo kun je ook hebben, dat er bij een open dakluik door de wind onderdruk ontstaat, waarop er dus lucht aangezogen wordt. Lucht stroomt daar uit de bus en komt door kieren en gaten o.a. in de wand weer naar binnen. Zolang de instromende lucht minder vocht bevat dan de uitstomende hebben we dus te maken met droging.
Staat de wind pal op het dakluik, dan stroomt er juist weer wind naar binnen wat weer voor overdruk zorgt.
Voor mechanische ventilatie geldt het zelfde.
Doen we de ventilator van de bus aan, dan wordt er lucht van buitenaf aangezogen. Dat zorgt voor overdruk en uitstromende lucht door kieren en de daarvoor bestemde gaten. Zetten we vervolgens ook nog de verwarming aan, dan neemt de warme lucht weer meer vocht op. Heb je ook nog een airco aan boord,is het helemaal mooi.Die zorgt voor drogere lucht wat ook weer meer vocht opneemt. Daarom zet ik juist met name bij vochtig weer, of als we veel in de bus verblijven onder het rijden de airco aan.
Het omgekeerde effect bereiken we met luchtafzuiging, bijvoorbeeld van een wasemkap. De wasemkap zorgt voor onderdruk, met als gevolg, dat er lucht van buitenaf binnen komt. We noemen dat afzuigen, maar eigenlijk is het dat door overdruk van de buitenlucht er verse lucht de bus ingeduwd wordt.
Al deze luchtbewegingen doen wat met het vocht in de wanden. Continu door natuurlijke ventilatie. Zorgen we voor mechanische ventilatie, dan gaat het nog wat sneller.
Dan het isolatiemateriaal. Wat belangrijk is, is dat vocht in de wand het liefst gasvormig blijft en niet condenseert naar water. Dat is een lastige. Ook al plak je nog zo goed met materialen als Armaflex, er zullen plekken blijven waar je wel condens hebt. Kan het water weg door de ontwateringsgaten, dan is dat mooi. Deze dus nooit dicht maken. En zorg er dus ook voor, dat je echt naadloos plakt. Want juist in de kieren tussen het materiaal wil water gaan zitten, wat hier moeilijk droogt.
Materialen als steenwol en glaswol isoleren wel goed, maar condenswater gaat hierbij tussen de vezels zitten. En daar droogt het gewoon erg lastig.
Dan schapenwol. Ook als schapenwol geen vocht meer opneemt, gaat het tussen de vezels zitten. Echter voordat het zover is, neemt het eerst vocht in de vezel op. Tot +/- 1/3e van het eigen gewicht. Heb je dus 10 kilo schapenwol in je bus gestopt, dan kan het wel een 3 liter water opnemen. Dat is heel wat vocht. Het vocht zit dus in de keratine en niet tussen de wolvezels. De wol blijft dus droog. Behoudt de isolerende waarde ook geheel.
Het is dus zaak, om er voor te zorgen, dat de wand altijd kan ventileren. Want je wil voorkomen, dat de wol geen water meer kan opnemen, maar ook dat het het vocht bij gunstiger omstandigheden weer afstaat.
Kortom, in tegenstelling tot al de andere materialen, is schapenwol vochtregulerend. Omdat de wolvezel het vocht gasvormig afstaat gaat dit ook nog eens makkelijker, dan in een constructie, waar het al vloeibaar geworden is.
Tja en daarom noem ik schapenwol voor het isoleren van een bus dus superieur. Neem daarbij, dat het ook nog eens uiterst simpel aan te brengen is. Wandje open, wol erin en wandje dicht. Geen ingewikkeld tijdrovend snij- en meet werk. Door de wand mooi vol te stoppen heb je ook nog eens een dikke isolatie, wat ook goed geluiddempend werkt. Wel is het duurder, maar aangezien de oppervlakte maar beperkt is, kost dit je de kop ook niet.